Przeniesienie zawartości płyty CD-Audio do WAVE to najczęściej pierwszy element "produkcji" pliku mp3. Wydaje się to sprawą zupełnie banalną - potrafi to wiele programów ale czasami pojawiają się problemy - jakaś rysa na płycie robi z dźwięku kaszankę. Kolejna sprawa to zwykłe kopiowanie płyty cd-audio - bezwzględnie nie powinno się tego robić bezpośrednio z płyty cd na cd bo wtedy nie ma się prawie żadnej kontroli nad występującymi błędami. Najpierw należy muzykę przenieść z CD-Audio na WAV a dopiero potem wypalać na CD-Audio. Oczywiście ta metoda nic nie pomoże jeśli nasz napęd CD będzie słabej jakości.
A co zrobić, gdy chcemy skopiować płytę miksowaną jako jeden plik, materiał dobrze skompresować na mp3 a przy okazji wprowadzić ID3-Tags ? Przydałby się jakiś program - "kombajn", który to wszystko załatwi. Coś dla prawdziwych profesjonalistów .

W ostatnim czasie takim podstawowym narzędziem jest EAC (czyli Exact Audio Copy). Program został napisany przez zapaleńca, któremu właśnie brakowało takiego rozbudowanego narzędzia. Okazało się, że jest prawdopodobnie lepszy od wszystkich wcześniejszych a przy tym jest prawie darmowy. Prawie darmowy bo jest to program typu "Cardware" - koszt rejestracji to wysłanie pocztówki na adres autora.

Zanim przejdę do omawiania podstawowych funkcji programu trzeba przejść przez dosyć skomplikowany proces konfiguracji. Bez tego program może działać błędnie. Dla uproszczenia zagłębianie się w elementy menu będę oznaczał OPCJA->PODOPCJA->PODOPCJA->... Czyli zaczynamy:

EAC->EAC Options->Extraction: Tu najważniejsze pozycje to

"Fill up missing offset samples with silence" - wypełnianie zaginionych obszarów ciszą - opcja powinna być aktywna.

"Sychronize between Tracks" - przydatne zwłaszcza przy utworach połączonych ze sobą (np. miks dj'ski), nie pozwala na powstanie nieprzyjemnych przeskoków. Zostawiamy aktywne.

"Delete leading and trailing silent blocks" - czasami utwory mają dołożoną na początku lub na końcu ciszę, którą tu można automatycznie usunąć.

Następnie są opcje co zrobić w wypadku błędów lub przedłużającej się ekstrakcji płyty audio. Opcje przydają się w wypadku wystąpienia problemów z jakimś opornym krążkiem. Ciekawostką jest opcja pozwalająca przy długim działaniu ustalić automatyczne przerwy na ochłodzenie aby przypadkiem nie spalić napędu CD-ROM.

"Error recovery quality" - czyli czy kopiować szybciej czy też dokładniej.

EAC->EAC Options->General: Kilka pozycji na temat ogólnego funkcjonowania programu

"Use Alternate CD play routines" - pozwala na przesyłanie cyfrowe poprzez interfejs a nie poprzez kabel łączący napęd z kartą muzyczną.

EAC->EAC Options->Tools: Opcje dodatkowych funkcji. Można wybrać formę tworzenia informacji punktach cięcia (CUE), automatyczne tworzenie playlisty do Winampa, formę obsługi zewnętrzego kodera mp3.

EAC->EAC Options->Normalize: Automatyczne wyrównywanie głośności wszytkich utworów do jednego poziomu. Przydaję się, gdy mamy na płycie utwór nagrany zbyt cicho.

EAC->EAC Options->Directories: Ustalamy w jakim katalogu umieszczać pliki. Do wyboru jeden zawsze stały katalog lub wybór nowego przy każdym kopiowaniu płyty.

EAC->EAC Options->Write: Opcje dotyczące tworzenia informacji typu CD-Text, które potrafią być wyświetlane przez niektóre odtwarzacze CD-Audio.

EAC->EAC Options->Interface: Dotyczy napędów SCSI.

EAC->Drive Options->Extraction method: Ważna pozycja dotycząca metody zgrywania płyt audio. do wyboru tryb bezpieczy (secure), szybki (fast) i ciągły (burst). Tu można zdać się na autodetekcję (wcześniej należy włożyć płytę audio do napędu) a w razie problemów eksperymentować.

EAC->Drive Options->Drive: Informacje dotyczące naszego napędu CD. Najlepiej zdać się na autodetekcję.

EAC->Drive Options->Offset/Speed: Kilka ważnych pozycji związanych z detekcją błędów.

"Read Sample Correction" - możemy użyć autodetekcji lub zmieniać domyślne ustawienia w razie problemów.

"Allow speed reduction during extraction" - przydatna pozycja pozwala spowolnić napęd przy napotkaniu błędów. Warto ustawić na aktywne.

EAC->Drive Options->Gap Detection: Związane z wykrywaniem przerw między utworami. Można zmieniać w razie jakiś problemów.

EAC->Drive Options->Writer: Opcje używane przy nagrywaniu płyt. Warto zmieniać wyłącznie gdy chcemy użyć programu do obsługi nagrywarki.

EAC->Compresssion Options->Waveform: Dotyczny formatu.

"Wave format" - wybieramy dostępny w systemie kodek. Dla formatu WAV jest to jeden z kodeków Microsoft Audio 44.100Hz, 16 bit, Stereo. Opcja jest nieaktywna jeżeli wybierzemy zewnętrzny kodek.

dodatkowo poniżej ewentualne opcje dotyczące jakości i np. dla mp3 tworzenia ID3-tag'ów

EAC->Compresssion Options->External Compression: Zewnętrzny program do komprezji.

Jeśli mamy dostępny zewnętrzny program to aktywujemy odpowiednią opcję wybieramy go z listy, potem wybór formatu pliku (zwykle mp3) oraz ścieżki do tego programu. Tutaj idealnym połączeniem wydaje się program LAME (o nim osobny materiał).

poniżej opcje dotyczące tworzonego pliku - kompresja czyli "bit rate" w kbps (najlepiej 192kbps)

"Additional command line options" - tu można wpisać dodatkowe opcje używane przez niektóre programy. Więcej na ten temat w materiale o kompresorze LAME.

EAC->Compresssion Options->Offset: Tu właściwie przydają się wyłącznie ustawienia dotyczące ID3 tag, jeśli ktoś ich używa.

EAC->Compresssion Options->ID3 Tag: Konfiguracja tagów ID3 używanych w formacie mp3. Gdy chcemy aby program automatycznie je wpisywał odpowiednio konfigurujemy.

EAC->Freedb/Databases: Tu znajdziemy opcje dotyczące internetowej bazy danych na temat płyt cd-audio.

EAC->Wave Editor options: Kilka opcji dotyczących edycyjnych możliwości programu.

Wreszcie najgorsze za nami. Dużo tego było ale kilka pozycji można sobie odpuścić jeśli nie korzystamy z dodatkowych funkcji programu. Teraz najważniejsze czyli czemu warto było przejść proces konfiguracji. Możliwości programu:

Przede wszystkim przenoszenie zawartości płyty cd-audio do formatu WAV a przy tym olbrzymie możliwości detekcji i usuwania błędów np. z uszkodzonej, porysowanej płyty CD. W skrajnej sytuacji każdy sektor na płycie może być odczytywany aż 82 razy (niestety wtedy strasznie wydłuża się czas kopiowania płyty) a jeśli to nie pomoże to zostaniemy powiadomieni gdzie jest błąd. Podobno udaje się skopiować nawet pękniętą płytę CD!! tutaj podstawa to Action->Copy Selected Tracks

Action->Copy Range - możemy skopiować kilka utworów jako jeden plik.

Action->Copy Image & Create CUE Sheet - przydatne do kopiowania płyt na których np. miks dj'ski jest podzielony na osobne tracki. W takim wypadku jeśli chcemy zrobić sobie plik mp3 to powinniśmy to zgrać jako jeden plik. Podział setu na wiele plików powoduje, że przy odtwarzaniu będą przerwy między trackami. Jest też problem, gdy potem takie pliki mp3 chcemy wypalić ponownie jako CD-Audio. MP3 ma tą wadę, że po przerobieniu na WAV zwykle na końcu każdego tracku zostaje dodany fragment ciszy i na płycie cd-audio pojawią się nieprzyjemne skoki. Co prawda można to trochę skorygować niektórymi programami ale nie zawsze i nie do końca. Prawidłowo i profesjonalnie set powinien być zgrany jako jeden plik a razem z nim powinien zostaje utworzony plik z informacjami gdzie są punkty łączenia tracków (tzw. CUE Sheet). Jest to zwykły plik tekstowy z zapisanymi czasami. Teraz jeśli ktoś ma ochotę zrobić sobie z mp3 płytę cd-audio i przywrócić podział na tracki korzysta z EAC i z jego dalszych możliwości.

Action->Create CUE Sheet - to oczywiście możliwość zapisania pliku z informacjami o trackach na płycie bez kopiowania zawartości płyty.

Action->Detect TOC manually - z tej sekcji jeszcze warto wspomnieć o tej opcji. Podobno pozwala kopiować płyty audio, które mają zabezpieczenia antypirackie. Nie sprawdzałem czy to rzeczywiście działa. Być może pod tym względem przydatne są też niektóre z ustawień konfiguracyjnych programu.

Tools->Copy oraz Tools->Write - to opcje przydatne gdy chcemy przy pomocy EAC nagrać muzykę na CD.

Tools->Process WAV - prosty edytor audio. Autor programu obiecuje rozbudowę tej możliwości programu.

Tools->Split Wave with CUE Sheet - to kontynuacja tego co napisałem wyżej. Tutaj możemy pociąć duży plik WAV na kilka części korzystając z pliku zawierającego informacje o miejscach cięć. Edytując zwykłym edytorem plik tekstowy możemy używać EAC do dowolnego cięcia na fragmenty dużych plików WAV.

Tools->Record WAV - nagrywanie dźwięku z zewnętrznego źródła, np. z mikrofonu lub z gramofonu czy magnetofonu.

Tools->Compress WAVs - tu możemy skompresować na mp3 pliki WAV, które już mamy gdzieś na dysku.

Tools->Decompress - przydatne do przerabiania plików MP3 na WAV, np. gdy chcemy zawartość mp3 nagrać jako cd-audio.

z Tools przydatne mogą być jeszcze możliwości edycji i wpisywanie ID3 Tags czyli dodatkowych informacji o plikach mp3 wyświetlanych np. w Winampie.

Database - tutaj znajdziemy funkcje dotyczące katalogowania i pobierania nazw płyt i utworów oraz tekstów piosenek. Program współpracuje z internetowymi serwisami bazodanymi.

To pewnie te najważniejsze funkcje a przecież można napisać jeszcze więcej. Chociażby to, że program nie musi tworzyć wyłącznie plików WAV czy MP3 ale korzystając z zewnętrznych kodeków też inne np. OGG, VQF, RA. Ważna jest też automatyzacja tworzenia nazw plików, CD-tekstu i jeszcze pewnie wiele innych szczegółów. Więcej na oficjalnej stronie www.exactaudiocopy.de

To wszystko wydaje się strasznie skomplikowane ale wystarczy raz dobrze ustawić konfigurację programu i chociaż raz przetestować sobie podstawowe opcje by sprawnie posługiwać się tym ultratanim uniwersalnym multinarzędziem. Z EAC masowo korzystają członkowie grup zajmujących się wprowadzaniem muzyki do internetu bo to dla nich prawie idealny software. EAC powinno znaleźć zastosowanie także u tych, którzy tylko czasami chcą znajomym przygotować np. pliki mp3 lub skopiować płytę cd-audio. Powód jest bardzo prosty - w ten sposób otrzymujemy kopię jak najbliższą oryginałowi.

Korzystając z tych informacji możemy zrobić pierwszy krok w przygotowaniu "profesjonalnego" pliku mp3. Kolejny to obsługa encodera MP3 - patrz materiał na temat programu LAME. Wszelkie pytania na temat mp3 i kopiowania płyt audio lub EAC można kierować na mój adres email.